Behandeling

Voedingsadviezen bij ernstige misselijkheid en braken tijdens de zwangerschap

Als u tijdens de zwangerschap erg misselijk bent en vaak moet braken (hyperemesis gravidarum), loopt u kans dat u vocht tekort komt en/of afvalt.

Dan kan een opname in het ziekenhuis nodig zijn. Mogelijk mag u dan de eerste 24 uur niets eten en/of drinken. U krijgt vocht toegediend via een infuus. Wanneer het weer beter gaat, begint u vaak met licht verteerbare voeding. Als u misselijk bent of braakt kan het zijn dat u minder wilt eten of drinken. Dit kan juist de klachten verergeren. In deze informatie leest u hoe u daar het beste mee kunt omgaan.

Voeding bij ernstige misselijkheid of braken

Praktische tips

Opleidingsziekenhuis

In het JBZ leiden we verpleegkundigen, coassis­tenten, artsen en andere zorgverleners op. Dit betekent dat bij uw afspraak soms meerdere zorgverleners aanwezig zijn. En het kan zijn dat u onderzocht of behan­deld wordt door een zorgverlener in opleiding. Deze zorgverlener werkt altijd onder supervisie van een gekwali­ficeerde zorgverlener.

MijnJBZ

Via MijnJBZ kunt u zelf een deel van uw persoonlijke en medische gegevens inzien die in het JBZ over u bekend zijn. Zie ook: Wat kan ik in MijnJBZ zien? 

Gegevens delen

Wilt u dat zorgverleners buiten het Jeroen Bosch Ziekenhuis uw medische gegevens kunnen inzien? Dan moet u het JBZ toestemming geven om uw gegevens beschikbaar te stellen.

Bekijk uw zorgverzekering

Het is uw eigen verantwoordelijkheid na te gaan of u verzekerd bent voor de zorg waarvoor u naar het Jeroen Bosch Ziekenhuis komt. Bekijk van tevoren uw polisvoorwaarden of informeer bij uw zorgverzekeraar.

Meer informatie

Code DIE-066
Laatste revisie: 7 februari 2022 - 09:28
Voeding bij ernstige misselijkheid of braken

Voedingsadviezen bij ernstige misselijkheid en braken tijdens de zwangerschap

Het belangrijkste doel is om braken te voorkomen of beperken. Het is een misverstand dat een zwangere voor twee zou moeten eten. Als alles wat u eet of drinkt direct weer uitgebraakt wordt, is het beter om even niets te eten. Daarnaast is het verstandig om wel hele kleine beetjes te blijven eten. Door kleine beetjes te eten of te drinken kunt u uitdrogen voorkomen en de misselijkheid verminderen. Het is belangrijk om producten te kiezen die u verdraagt.

  • Neem zoveel mogelijk rust. Ook na inspanning, zoals douchen.
  • Sta langzaam op en vermijd plotselinge bewegingen.
  • Ga na het eten niet direct liggen, maar blijf nog 10 tot 20 minuten rechtop zitten.
  • Neem rustig de tijd om te eten.
  • Probeer zoveel mogelijk in de frisse lucht te zijn.

Vitamines en mineralen

Het advies is om tot 8 weken na de conceptie dagelijks een supplement met 400 microgram foliumzuur per dag te gebruiken. Dat is tot de 10e week van de zwangerschap. Daarnaast is het advies om gedurende de gehele zwangerschap dagelijks 10 microgram vitamine D in te nemen.

Wilt u daarnaast nog extra vitamines en mineralen gebruiken? Kies dan voor multivitaminen speciaal voor de zwangere vrouw. Als u dat doet, hoeft u geen extra vitamine D en foliumzuur meer te gebruiken. 

  • Probeer een lege maag te voorkomen, een lege maag kan misselijkheid veroorzaken.
  • Eet een klein ontbijt op bed, vóórdat u opstaat, bijvoorbeeld een beschuit of cracker. Blijf nog ongeveer 30 minuten in bed en sta dan pas rustig op.
  • Eet rustig en kauw goed.
  • Eet regelmatig een kleine maaltijd, bijvoorbeeld elke 2 uur.
  • Drink voldoende. Probeer elk uur 100 ml te drinken, tot 1,5 - 2 liter vocht per dag. Dat zijn in totaal 10 - 15 bekertjes of glazen. Een tekort aan vocht verergert misselijkheid.
  • Te weinig drinken kan een vieze smaak in uw mond geven. Soms verdwijnt deze vieze smaak door iets met een sterke smaak te eten, bijvoorbeeld een pepermuntje. Of zuig op iets zuurs, bijvoorbeeld een schijfje citroen of een stukje augurk.
  • Gebruik de goede momenten op de dag, door te eten op de momenten waarop u het minst misselijk bent.
  • Soms kunt u door eten koken al misselijk worden. Probeer of iemand anders voor u kan koken en blijf zelf uit de keuken. Als u zelf kookt, kook, stoof, pocheer of maak het eten klaar in de magnetron. U heeft dan minder last van etensgeuren.
  • Neem een koude maaltijd als u die beter verdraagt dan een warme maaltijd. Koud eten ruikt u ook minder.
  • Vermijd vette of gefrituurde maaltijden, omdat vette voedingsmiddelen langer in de maag blijven liggen.

Broodmaaltijden

  • Besmeer het brood royaal met roomboter of margarine.
  • Gebruik dubbel hartig beleg.
  • Een schaaltje pap of vla eet vaak gemakkelijker dan een boterham.
  • U kunt brood vervangen door muesli of andere ontbijtgranen.
  • Maak in plaats van een belegde boterham een tosti of wentelteefje.

Neem eens iets extra’s bij of op de boterham zoals ei, omelet, ragout, vis, huzarensalade of eiersalade.

Warme maaltijd

  • Kies voor lichte, niet te vette of gekruide maaltijden in een kleine portie.
  • Eet liever geen bouillon of soep vlak voor de warme maaltijd. Deze geven snel een vol gevoel.
  • U kunt wat extra suiker, honing, siroop, fruit of room toevoegen aan het nagerecht.
  • Eet weinig rauwkost. In rauwkost zit weinig energie en het geeft een vol gevoel.

Tussendoortjes

  • Wissel warme en koude tussendoortjes met elkaar af.
  • Gebruik verschillende tussendoortjes en probeer nieuwe smaken en varianten uit.
  • Voorbeelden van geschikte tussendoortjes zijn: fruit, kwark of yoghurt waar u iets aan toe kunt voegen als u dat wilt, handje noten, vlees uit het vuistje, blokje kaas, cracker of beschuit met beleg naar keuze, plakje ontbijtkoek, kleine krentenbol of eierkoek ruim besmeerd met margarine, koek, smoothie van groente, fruit en eventueel yoghurt.

Als het ondanks deze adviezen niet lukt om voldoende energie binnen te krijgen, dan kan aanvullende voeding een oplossing zijn. Overleg dit altijd met een diëtist.

Drinkvoeding

Drinkvoeding is een drank waarin veel energie zit, maar ook veel eiwitten, vitaminen en mineralen. Er zijn verschillende soorten op basis van melk, yoghurt en sap. Ook zijn er verschillende smaken, zoals aardbei, banaan, vanille, chocolade, enzovoort. Gemiddeld heeft 1 flesje energieverrijkte drinkvoeding de voedingswaarde van twee boterhammen, waarvan 1 met kaas en 1 met zoet beleg.

Behalve drinkvoeding zijn er ook dieetpoeders zoals Fantomalt®, deze poeders kunt u gebruiken om extra energie (calorieën) toe te voegen aan dranken en bijvoorbeeld yoghurt, vla, pap.

Sondevoeding

Sondevoeding is een vloeibare voeding waarin energie, vitamines en mineralen zitten. U krijgt deze voeding via een dun, flexibel slangetje (de neussonde) dat via uw neus, keel en slokdarm naar uw maag of darm loopt.

De sondevoeding wordt langzaam opgebouwd. Na ongeveer 3 dagen levert de sondevoeding voldoende energie, vitamines en mineralen. Als het nodig is gaat u thuis door met de sondevoeding.

Neemt u dan contact op met het secretariaat van de afdeling Diëtetiek, telefoonnummer (073) 553 20 19. Zij kunnen zo nodig een afspraak met u maken voor een gesprek met de diëtist of u wordt doorverwezen naar een diëtist bij u in de buurt, die eventueel ook aan huis kan komen.